Pimapen Açılış Yönü Değiştirilir mi? Üç Ayrı Soru, Üç Ayrı Cevap

Pimapen açılış yönü nedir, "değiştirme" neyi kastediyor?

Pimapen açılış yönü, kanadın hangi kenardan menteşelendiği (sağ ya da sol) ve hangi tarafa, yani odaya doğru mu dışarıya doğru mu açıldığıdır. Buna bir de açılımın tipi eklenir: yana açılan tek açılım, yukarıdan eğilen vasistas ya da ikisini birleştiren çift açılım.

Arama kutusuna "açılış yönü değiştirme" yazan biri bu üçünden birini kastediyor; hangisini kastettiğini ayırmamış da olabilir. Oysa cevap ayrı ayrıdır: biri donanım ve kasa meselesi, biri yeni üretim, biri donanım takımı değişimidir. Önce hangisinin sizinki olduğunu bulun.

Önce yönü doğru söyleyin: sağ mı sol mu?

Yön, siparişte kolayca karışan bilgilerden biridir. Yaygın kural şöyledir: kanadın açıldığı taraftan bakın. İçe açılan bir pencerede odanın içinde durun; menteşeler solunuzdaysa pencere sol, sağınızdaysa sağ açılımlıdır. Doğrama donanımında kullanılan DIN 107 yönü de kanada açıldığı yüzden bakılarak okunur; menteşe solda ise DIN sol, sağda ise DIN sağdır. Baunetzwissen'in DIN sol ve sağ sayfası bu okumayı anlatır.

Buradaki tuzak şudur: bazı kaynak ve üreticiler tanımı bu kez dış taraftan yapar, yani aynı pencereye karşıdan bakınca sağ ile sol yer değiştirir. Teklif, sipariş ya da kroki yazarken "sağ" ya da "sol" kelimesinin yanına bakış noktasını da yazın: "içeriden bakıldığında menteşe solda". Bu tek cümle, bir yönün yanlış üretilmesini engeller.

Üç ayrı "yön değiştirme" ve her birinin gerçeği

1. Menteşe tarafını çevirmek (sağdan sola, soldan sağa)

Kapıyı açınca kanat bir duvara, radyatöre ya da perdeye çarpıyorsa menteşeyi öbür kenara taşımak ilk akla gelen çözümdür. Kanadın üzerinde menteşe, kol ve kilit noktaları kenarlara göre dağılmıştır ve kasadaki menteşe ile köşe yatağı yuvaları da o tarafa göre açılmıştır. Bu yüzden menteşe tarafını değiştirmek, iki parçayı sökmekten ibaret kalmaz; kasa ve kanattaki donanım yuvalarının yeni tarafta da bulunması gerekir.

Bunun mümkün olup olmadığı donanım sistemine göre değişir. Bazı donanımlar bir tarafa göre üretilir, bazılarında parçaların çoğu iki tarafta da kullanılabilir. Pimapen'in donanım ailesini donanım sistemleri sayfasında bulabilirsiniz; ama kendi pencerenizin yön değiştirip değiştirmeyeceğine kasa ve kanada bakmadan karar verilmez. Kanadı sökmenin ve yerine takmanın adımları için kanat sökme yazısına bakın; ama yön değişimi için kendi başınıza sökmeye girişmeyin, çünkü yanlış yöne alınmış bir kanat geri takıldığında da sorun çıkarır.

2. İçe açılanı dışa açmak (ya da tersi)

Bu, mevcut pencerenin ayarı değil, farklı bir pencere konfigürasyonudur. Menteşe ve conta hattı kanadın hangi yüze oturduğuna göre kurulur. İçe açılan bir kanadı dışa açılır hâle getirmek, yeni bir doğramanın ölçülü ve o konfigürasyonla üretilmesi anlamına gelir. Bu işte keşif şarttır: dış tarafta kanadın açılacağı boşluk, panjur, balkon korkuluğu ve cephe düzeni birlikte düşünülür.

3. Açılım tipini değiştirmek (tek açılım, vasistas, çift açılım)

Bu, yönden çok donanımla ilgili bir istektir. Tek açılımlı bir kanadı çift açılımlı hâle getirmek için makas ve kasadaki makas yatağı, alt köşe yatağı ve ispanyolet ile kolun değişmesi gerekir; yalnızca devrilen (vasistas) bir kanat ise alttan menteşelenir ve bu ayrı bir kurgudur. Donanım değişimi profildeki kanalın ve makas boyunun uygun olmasına bağlıdır; çoğu zaman donanım değişimiyle çözülür, uygun değilse kanat ve kasa birlikte yeniden değerlendirilir. Vasistas pencere yazısında bu parçaları ve kedi riski gibi dikkat noktalarını anlattık. Çocuklu evde Open-Safe gibi güvenli çift açılım tercih ediliyorsa çocuklu evde pencere güvenliği yazısı o tarafı kapsıyor. Kol ve mekanizma tarafındaki değişim için ise kol değişimi yazısı yardımcı olur.

Asıl derdiniz çarpmaksa

Yön değiştirme isteğinin arkasında basit bir şikâyet de olabilir: kanat açılınca bir şeye değiyor. Üç dört odalı bir dairede bunun örnekleri kolayca sayılır: balkon kapısı salonun perdesine, yatak odası penceresi başucundaki dolaba ya da banyo penceresi lavabonun duvar dolabına değer. Yönü değiştirmeden önce şu seçenekleri de masaya koyun:

• O bölmeyi yeniden kurgulamak. Pencerenin bir bölümü açılır, bir bölümü sabit cam olabilir; hangi bölmenin açılacağını değiştirmek bazen yön değiştirmekten daha az iş çıkarır.
• Vasistas. Yukarıdan eğilen kanat yana açılmadığı için yanındaki mobilyaya çarpma riski azalır; ama kanadın üst kenarı odaya doğru eğildiği için perde ya da üstteki dolap kapağı hâlâ değebilir.
• Kapıda sürme. Balkon kapısı salonun içine doğru fazla yer kaplıyorsa sürgülü pencere ve kapı modelleri kanadı odaya açmaz.

Vasistas ya da çift açılım çoğu zaman donanım değişimiyle olur; bölmeyi sabit cama çevirmek ve sürmeye geçmek ise yeni imalat ve ölçü kararıdır. Ölçüyü ve gerekli bilgiyi nasıl hazırlayacağınızı ön ölçü yazısında bulabilirsiniz.

Sürme sistemde yön, hangi kanadın hareketli olduğuyla belirlenir

Sürme pencere ve kapıda kanat menteşeyle dönmez, ray üzerinde kayar; dolayısıyla sağ ya da sol açılım yerine hangi kanadın hareketli, hangisinin sabit olduğu soru olur. Bu da kasa, ray ve kilit karşılığının yerleşimine bağlıdır ve sonradan kolayca çevrilecek bir ayar değildir. Hareketli kanadın tarafı sipariş aşamasında, odadaki mobilyaya ve geçiş yönüne göre belirlenir.

Üretici gözüyle: yön ölçüde değil, kanatta yazılır

Fabrikada bir kanat, hangi tarafa göre kurulacağı belli olarak ölçülür, kesilir, kaynak yapılır ve donanımı takılır. Yön, sonradan eklenecek bir ayrıntı değil, kasa ile kanadın birlikte üretildiği tasarım kararıdır. Bu yüzden en ucuz ve en güvenli yön değişikliği, sipariş aşamasında verilen doğru yöndür. Yeni bir pencere ya da kapı alıyorsanız her kanat için "içeriden bakıldığında menteşe sağda ya da solda" cümlesini kroki üzerinde de yazdırın. Mevcut bir pencerenin yönünü değiştirmek istiyorsanız fotoğraf ve ölçüyle bize ulaşın; keşifte kasa ve kanada bakarak neyin mümkün olduğunu söyleriz.