Ankara'da Alüminyum Doğrama: Doğramacıyı Seçmeden Önce Profil Sistemini Sorun

Alüminyum doğramada teklifi veren firma ile profili çıkaran firma aynı mıdır?

Çoğu zaman değildir. Alüminyum doğrama bir sistemdir: profil kesitleri, bağlantı parçaları, contalar ve aksesuarlar birbirine uyacak biçimde tasarlanmış bir pakettir. Paketi bir firma hazırlar, Ankara'daki doğramacı o paketten pencere, kapı ya da vitrin yapar. Bu ayrımı bilmeden gelen üç teklif, adı aynı ama içeriği farklı üç iş olabilir.

Sektörde bu zincir kabaca dört halkadır:

• Ekstrüzyon: alüminyum kütüğün kalıptan geçirilip profil haline getirildiği aşama.
• Sistem sahibi: kesitleri, ısı bariyerini, aksesuar ve conta setini tasarlayan ve sistemi test ettiren firma.
• Doğramacı: profili boyuna keserek işleyen, birleştiren, camı ve donanımı takan atölye.
• Montaj: doğramanın binaya sabitlendiği ve duvarla derzinin kapatıldığı son aşama.

Bazı firmalar iki ya da üç halkayı birden yapar, bazıları yalnız birini. Burada kötü ya da iyi bir model yok; önemli olan teklifteki firmanın hangi halkadan sorumlu olduğunu bilmek.

Neden önce profil sistemini sormalı?

Doğramanın performansını büyük ölçüde sistem belirler: ısı bariyerli ya da bariyersiz kesit, sürme ve açılır kanatta kullanılan kasa derinliği, cam alabilme kalınlığı. Isı yalıtımlı alüminyum doğrama yazımızda anlattığımız gibi, iki doğrama dıştan aynı görünse de kesitleri farklıysa Uf değerleri de farklı olur. Doğramacının işçiliği o sistemin üzerine eklenir, yerine geçmez.

Peki bu bilgi pratikte neyi değiştirir? Üç şeyi:

1. Teklifler profil serisi adıyla karşılaştırılabilir hale gelir. 2. Aksesuar ve conta gibi yedek parçaların kaynağı bellidir; yıllar sonra bir kol ya da conta lazım olduğunda hangi sisteme baktığınız bilinir. 3. Test raporları hangi sisteme aitse o sistemle eşleşir.

Test raporu kimin adına?

Pencere ve dış kapılar için Avrupa ürün standardı EN 14351-1'dir. Ürünün performansı (hava geçirgenliği, su geçirimsizliği, rüzgâr yüküne direnç, ısı geçirgenliği) bu standarda göre ilk tip testiyle belirlenir. Doğramacının bu testi bildirimli (notified) bir laboratuvarda kendisinin yaptırması mümkündür; uygulamada ise çoğu doğramacı, sistem sahibinin yaptırdığı test sonuçlarını tedarikçiyle yaptığı sözleşmeye dayanarak ve sistemin imalat talimatına uyarak kullanır. Doğramacının fabrika üretim kontrolü ise ayrıca kendi sorumluluğundadır. Hangi yolun izlendiği firmaya göre değişir.

Bu yüzden doğramacıya "CE'li misiniz?" diye sormak yetmez. Daha açık bir soru: "Bu pencere hangi profil sistemiyle yapılıyor ve o sistemin EN 14351-1 test raporu elinizde mi?" Şartnamelerde de aynı beklenti vardır. Örneğin Sabancı Üniversitesi'nin 2019 tarihli alüminyum pencere şartnamesi, teknik parametrelerin EN 14351-1'e uygun testlerle belgelenmesini ve raporların idareye sunulmasını ister; performans belgesi sunamayan profillerin kabul edilmeyeceğini yazar.

Şartnamelerden öğrenilen beş kontrol

Kamu ve kurum şartnameleri, özel bir müşterinin de kendine uyarlayabileceği iyi bir kontrol listesi verir. Aynı şartnameden:

• Profil numunesi onayı: imalata başlamadan önce firma alüminyum profil örneğini getirip onay alır.
• Yerinde ölçü: net ölçü, eski doğramanın sökümünden (kırım) sonra firma tarafından yerinde alınır.
• Tip numune testi: imalattan önce onaylı sisteme uygun bir numune doğramanın rüzgâr basıncına direnci, su geçirimsizliği, profil kesit yeterliliği ve (ısı yalıtımlı profilde) iç-dış yüzey ısı farkı bakımından test edilir.
• Atölye şartı: doğrama, gerekli teknik bilgi ve teknolojiye sahip bir atölye ya da fabrikada imal edilir.
• Montaj sırası: montaj ıslak inşaat işlerinden sonra yapılır; doğramalar inşaat bitene kadar korunur.

Tip numune testi kurum şartnamelerinde istenen bir adımdır; konutta aynı ağırlıkta beklenmeyebilir. Ama numune profili görmek, ölçüyü yerinde aldırmak ve montajı boya-sıva bittikten sonraya planlamak her işte uygulanabilir. Dış cephedeki işler için aynı mantığın madde madde hali giydirme cephe teknik şartnamesi yazımızda.

Üç Ankara işi, üç ayrı ilk soru

• Mamak'ta apartman girişi: kapı sık kullanılacaksa ilk soru aksesuarla ilgilidir: kapı kapatıcı, menteşe ve kilit hangi sistemin parçası, değişmesi gerekirse bulunur mu?
• Söğütözü'nde ofis katı pencere değişimi: büyük camlı, yüksek katlı işlerde ilk soru profil kesiti ve cam alma kalınlığıdır; sistemin taşıyabileceği cam ağırlığı sorulur.
• Gölbaşı'nda villa terası: geniş sürme açıklıklarında ilk soru ray ve kanat ağırlığıdır; sistemin sürme serisi hangi kanat boyuna kadar test edildi? Ayrıntısı alüminyum sürme sistemleri yazımızda.

Üretici gözüyle: bu soruları bize de sorun

YCS, Mamak'taki tesisinde alüminyum profilleri projeye göre kesip işler; ölçüden montaja işi kendi ekipleriyle yürütür. Yani Ankara'daki doğramacı halkasında bizi bulursunuz. Yukarıdaki soruların tamamını biz de cevaplamak zorundayız: hangi profil sistemiyle çalışılacağı, hangi kesitin önerildiği ve kapsamın neyi içerdiği teklifle birlikte yazılı gelmelidir. Teklifleri yan yana koymak için de alüminyum doğrama fiyatları yazımızdaki birim eşitleme yöntemi işe yarar. Kesin fiyatı ise ölçü, bölme düzeni ve seri belli olmadan vermiyoruz.

Teklif öncesi altı soru

1. Bu doğrama hangi profil sistemiyle (seri adıyla) yapılacak? 2. Kesit ısı bariyerli mi, bariyersiz mi? 3. Sistemin EN 14351-1 test raporu elinizde mi, hangi performans sınıfları var? 4. Numune profili ve kesiti görebilir miyim? 5. Ölçüyü yerinde siz mi alacaksınız? 6. Aksesuar, conta ve cam kapsamı teklifte kalem kalem yazılı mı; yedek parça sonradan bulunur mu?

Ankara içinde keşif ücretsizdir. Ölçüyü, fotoğrafı ya da mimari projeyi iletişim sayfamızdan gönderebilir, alüminyum doğrama hizmetimiz için teklif isteyebilirsiniz; kamu ve kurum işlerindeki örnekler referanslar sayfasında.