Pimapen Neden Küflenir? Küfün Yeri Sebebini Söyler

Küf pencereden mi çıkıyor?

Hayır. PVC profil küf üretmez ve küfe besin olmaz. Küf, pencerenin üzerinde yaşar: odadaki nemli hava evin en soğuk yüzeyine değer, orada yoğuşur, o su kurumadan kaldıkça toz ve kirle birlikte siyah lekeye dönüşür. Pencere ve çevresi kışın evin en soğuk yüzeylerinden biri olduğu için lekeyi ilk orada görürsünüz.

Bu yüzden "pimapen neden küflenir" sorusunun tek cevabı yok. Cevap, küfün tam olarak nerede çıktığında saklı. Contanın alt köşesindeki küf, camın alt kenarındaki küf ve kasa ile duvarın birleştiği çizgideki küf üç ayrı hikâye anlatır; birinin çözümü ötekini düzeltmez.

Önce bir tanım, çünkü yazının geri kalanı ona dayanıyor: yoğuşma, sıcak ve nemli havanın soğuk bir yüzeye değip taşıdığı su buharını o yüzeye su olarak bırakmasıdır. Sabah camın altında biriken damlalar budur. Küf ise o damlaların her sabah tekrarlanıp kurumadığı yerde başlar.

Küf nerede? Üç adres, üç sebep

Contanın alt köşesinde ve kanat kenarında

En sık görülen yer burasıdır. Camdan süzülen yoğuşma suyu aşağı akar, contanın alt köşesinde ve kanat ile kasa arasındaki kanalda toplanır. Normalde bu su alt kanaldaki tahliye deliklerinden dışarı çıkar. Delik tozla tıkandıysa ya da kanal hiç temizlenmediyse su bekler; conta kış boyu nemli kalır ve siyah lekeler conta yüzeyine ve kanal köşelerine yerleşir.

Burada sorun çoğu zaman bakımdır, pencerenin kendisi değil. Tahliye deliklerinin nasıl çalıştığını ve nasıl tıkandığını pimapen neden su alır yazısında ayrıntılı anlattık.

Camın alt kenarında, cam ile profilin birleştiği çizgide

Çift camın en soğuk bölgesi ortası değil, kenarıdır. İki camı birbirinden ayıran çıta ve kenar sızdırmazlığı camın ortasından daha kolay ısı iletir; kışın camın alt birkaç santimi belirgin biçimde daha soğuk kalır. Yoğuşma önce orada başlar, cam contasının kenarında birikir.

Eski, kaplamasız çift camlarda bu kenar şeridi her sabah ıslanır. Isıcam S serisi gibi Low-E kaplamalı camlarda iç yüzey kışın daha sıcak kalır; yoğuşma ya azalır ya da yalnız nemin çok yükseldiği günlerde görülür. Cam serileri arasındaki farkı hangi Isıcam seçilmeli yazısında karşılaştırdık.

Kasa ile duvarın birleştiği çizgide ve pencere altında

"Pencere kenarı neden küflenir" sorusunun asıl muhatabı çoğu zaman bu bölgedir. Buradaki küf pencerenin değil, montajın hikâyesidir. Kasa ile duvar arasındaki boşluk montaj köpüğüyle doldurulur; köpüğün iç tarafı odanın nemli havasına karşı kapatılmalıdır. İç derz açık kalırsa nemli hava köpüğün içine girer, dış yüzeye yakın soğuk noktada yoğuşur. Köpük ıslanır, yalıtımı düşer, iç sıvanın kenarı soğur ve kararma o çizgi boyunca başlar.

Pencere altındaki küfün bir sebebi daha olabilir: dış denizlik eğimi ya da derzi bozuksa yağmur suyu duvara işler ve iç tarafta nem lekesi olarak görünür. Bu ikisini ayırmanın yolu basittir: leke yağmurlu günlerden sonra büyüyorsa dışarıdan su geliyordur; kuru ve soğuk haftalarda büyüyorsa içerideki nemdir. Montajın katmanlarını pimapen montajı nasıl yapılır yazısında tek tek anlattık.

Yeni pencereden sonra küf neden arttı?

Bu, en kafa karıştıran durumdur ve çoğu zaman pencerenin iyi çalıştığını gösterir. Eski ahşap ya da yorulmuş PVC pencere, fark edilmeden sürekli hava kaçırır. O kaçak bir yandan ısıyı götürür, öte yandan evin nemini de dışarı taşır. Sızdırmaz yeni pencere takıldığında ısı kaybı azalır ama nem de içeride kalır.

Yemek, duş, çamaşır kurutma ve nefes, evin havasına her gün su buharı ekler. Havalandırılmayan evde bu buhar bir yere gitmek zorundadır ve evin en soğuk yüzeyini bulur. Yeni pencerenin camı artık sıcaksa sıradaki soğuk yüzey duvar köşesi, dolap arkası ya da kiriş altı olur. Küfün pencereden duvara "taşındığını" düşündüren durum budur.

Peki kuzey cepheli, Keçiören'de bir 3+1 dairede, çamaşırı içeride kuruyan bir aile ne yapmalı? Pencereyi suçlamadan önce havalandırma alışkanlığına bakmalı. Gün boyu aralık bırakılan vasistas, soğuk yüzeyleri de soğutur; kısa ve tam açık havalandırma nemi atar, duvarı soğutmaz. Kışın günde iki üç kez, beşer dakika kadar pencereleri tam açıp karşılıklı hava akımı sağlamak, aralıkta bırakmaktan daha etkilidir.

Küf lekesi nasıl çıkar?

Pimapen üzerindeki küf lekesi, ılık su ve nötr bulaşık deterjanıyla çıkarılır; sert kimyasala gerek yoktur ve sert kimyasal zararlıdır. Sıra şöyle:

1. Contayı ve kanalı ılık, deterjanlı suya batırılmış yumuşak bir bezle silin. Köşelerde eski bir diş fırçası işinizi görür. 2. Tahliye deliklerini kürdanla ya da ince bir fırçayla açın, kanalı elektrik süpürgesiyle çekin. Delik açılmazsa küf birkaç hafta içinde geri gelir. 3. Profili ve camı aynı suyla silin, cam için cam temizleyici kullanabilirsiniz. 4. Her yüzeyi kurulayın. Küf ıslak bırakılan yüzeyi sever; silip ıslak bırakmak işi yarım bırakmaktır.

Neyle asla: çamaşır suyu, tuz ruhu, aseton ve çözücü içeren leke spreyleri. Pimapen de asitli ve aşırı güçlü kimyasalları önermiyor: bu ürünler PVC yüzeyi matlaştırabilir, contaya zarar verip esnekliğini bozabilir. Esnekliğini yitiren conta kanata tam oturmaz; araya giren hava soğuk nokta yaratır. Yüzey yüzey hangi malzemenin kullanılacağını pimapen temizliği nasıl yapılır yazısında listeledik.

Duvar sıvasındaki küf ayrı bir iştir; sıva ve boya için üretilmiş küf giderici ürünler kullanılır, ama bu ürünlerin PVC'ye ve contaya taşmamasına dikkat edilir.

Temizlik ne zaman yetmez?

Temizledikten sonra iki üç hafta içinde aynı yerde yeniden çıkan küf, sebebin hâlâ yerinde durduğunu söyler. Şu dört işaretten biri varsa sorun bakımla çözülmez:

• Conta çatlamış, sertleşmiş ya da yapışkanlaşmış. Leke contanın içine işlemiştir; conta değişir. Ne zaman değiştiğini fitil ve conta değişimi yazısında anlattık.
• Kararma yalnız bir pencerenin kasa kenarında, çizgi hâlinde. Aynı odadaki diğer pencerelerde yoksa o pencerenin montaj derzi açıktır.
• Camın iki katmanının arasında buğu ya da leke var. Bu küf değil, cam ünitesinin sızdırmazlığını kaybetmesidir; cam ünitesi değişir.
• Leke yağmurdan sonra büyüyor. Su dışarıdan geliyordur; dış derz ve denizlik kontrol edilir.

Üretici gözüyle: küf keşifte nasıl okunur?

Küf şikâyetinde önce pencereye değil, lekenin haritasına bakmak gerekir. Leke bütün pencerelerin cam kenarında eşit dağılıyorsa sorun nemdir ve havalandırmayla başlanır. Tek bir kasanın kenarında çizgi hâlindeyse o kasanın derzi kontrol edilmelidir. Yalnız kuzey cephedeki odalardaysa cam seçimi ve duvarın ısı köprüsü birlikte konuşulur.

Pencere değişimi gerekiyorsa küf kararı üretimden önce verilir. Kuzey cephedeki yatak odası için Low-E kaplamalı cam, iç derzin buhar geçirmeyen bantla kapatılması ve tahliye kanallarının kasa ve kanat alt profilinde doğru yere açılması, küfü sonradan temizlemekten çok daha ucuzdur. Sahada da iç derz kapatılmadan pervaz takılmamalıdır; pervaz derzi saklar, düzeltmez.

Pencere kenarındaki küf tekrar ediyorsa, lekenin yerini ve hangi odalarda çıktığını not edip bizimle iletişime geçin. Keşifte nem mi, derz mi, cam mı olduğunu birlikte ayırırız; gerekiyorsa yalnız conta ya da cam ünitesi değişir, bütün pencere değil.